Ons bezoek aan het Indonesisch Parlement
Wat een bijzondere dag!
We kunnen het zelf ook nog steeds niet goed geloven, maar wat was 29 september 2026 een bijzondere dag!
Onze stichting was uitgenodigd om in het Indonesische Parlement de situatie van Indonesisch geadopteerden toe te lichten. Het Indonesische Parlement vertegenwoordigt 287 miljoen mensen, dus hoe bijzonder is het hier te mogen spreken?
Wat zijn we trots op ons team Pardi, Natasya en Damar. Zij hebben het supergoed gedaan.
Indonesie was het eerste land ter wereld dat internationale adoptie stopte om kinderhandel tegen te gaan en nu laat Indonesie opnieuw zien hoe serieus de rechten van geadopteerden worden genomen!
Hier volgt een kort verslag:

Opening:
De vergadering werd geopend door de voorzitter, dr. Sugiat Santoso.
Na de officiele opening gaf de voorzitter het woord aan Dr. Widodo (SH, MH), hoofd van het directoraat-generaal Algemeen Juridisch Bestuur (Direktorat Jenderal Administrasi Hukum Umum, afgekort :Ditjen AHU) uit om toe te lichten hoe zij zich de afgelopen periode hebben ingezet voor internationaal geadopteerden en slachtoffers van kinderhandel.
Dr. Widodo vertelde dat het ministerie drie geadopteerden succesvol heeft bijgestaan om het Indonesisch staatsburgersschap weer terug te krijgen. Hij heeft hen persoonlijk begeleid bij de procedure op de Indonesische ambassade in Den Haag. Verder wees op de noodzaak deze mogelijkheid ook vast te leggen in de wet inzake staatsburgerschap, zodat personen die hun staatsburgerschap hebben verloren – waaronder geadopteerden – hun nationaliteit terug kunnen te krijgen.
Nadat hij zijn eigen inspanningen had toegelicht gaf hij aan graag te willen horen welke obstakels andere geadopteerden ervaren; hij nodigde ons (Stichting Ibu Indonesia) daarom uit om de moeilijkheden die wij tegengekomen, te delen.
We hadden onze presentatie natuurlijk goed voorbereid en aan de hand van een powerpoint (de power point plaatsen we binnenkort ook nog op deze pagina) begon Pardi (onze coordinator in Indonesie) met een korte opening. Ook Natasya en Damar (onze onderzoekers) kwamen aan het woord.

Pardi sloot de presentatie af met vijf aanbevelingen aan de overheid over hoe geadopteerden geholpen kunnen worden:
-
- Het verbeteren van toegang voor geadopteerden tot hun adoptiedossier die (voor zover nog aanwezig) bij verschillende instanties (stichting, notaris, bevolkingsregister/Dukcapil) liggen.
- Het beschikbaarstellen van rechtsbijstand en een contactpersoon voor geadopteerden zodat er snel kan worden ingegrepen als geadopteerden opnieuw slachtoffer worden van oplichting.
- Een vereenvoudigde procedure en gemakkelijkere afgifte van visa voor langdurig verblijf om familie te bezoeken of vrijwilligerswerk te doen.
- Hulp van de politie, zodat oude ontvoeringszaken heropend kunnen worden en de familie die destijds aangifte deed, kan worden bezocht, zodat zij via DNA-tests hun kinderen kunnen vinden.
- Het verstrekken van de geboorteakten aan geadopteerden, omdat zij hier vaak niet over beschikken.
Na onze presentatie vroeg de voorzitter aan de aanwezige partijen om een reactie. De volgende partijen waren aanwezig: PKS, PDI, Golkar, Nasdem, Gerindra en PAN
- De PKS gaf aan waardering te hebben voor de plannen en activiteiten van Stichting Ibu Indonesia en hoe we ons inzetten voor geadopteerden; De partij wil graag weten of er nog meer voormalig staatsburgers zijn die zich in een vergelijkbare situatie bevinden als de 3 personen die door het directoraat-generaal AHU zijn genoemd.
- Ook de PDI reageert positief en geeft aan dat aantallen er niet toe doen. Zelfs als er bijvoorbeeld slechts één geadopteerde is die hulp van de overheid zoekt, is het de plicht van de overheid om deze persoon te beschermen. Er zijn veel mensen die nog steeds strijden om hun rechten terug te krijgen. Het wetsvoorstel van het directoraat-generaal AHU en de wensen van Ibu Indonesia sluiten op elkaar aan. Wat betreft de toegang tot de gegevens waar geadopteerden om vragen: hoe kunnen we dit in ons beleid verankeren? Dit is van groot belang voor de geadopteerden. De PDI steunt krachtig de aanbeveling van Ibu Indonesia om partijen die over adoptiegegevens beschikken, aan te sporen deze toegang te verlenen aan de geadopteerden. Destijds waren zij nog baby’s; nu zijn ze volwassen en willen ze hun wortels onderzoeken en wellicht hun staatsburgerschap terugkrijgen. De overheid dient dit te ondersteunen, in overeenstemming met de grondwet van de Republiek Indonesië.
- Golkar had vragen over het wetsvoorstel van het directoraat-generaal AHU en vroeg naar de criteria voor het herstellen van de grondwettelijke rechten van geadopteerden.
- Nasdem sprak krachtige steun uit voor onze inbreng. De partij wees Ditjen AHU erop dat het wetsvoorstel over het staatsburgerschap niet alle problemen van geadopteerden dekt (zoals het zoeken naar gegevens); wat geadopteerden nodig hebben reikt verder dan alleen staatsburgerschap, vooral voor degenen die slachtoffer zijn geworden van het systeem van interlandelijke adoptie of van kinderhandel. Met betrekking tot het wetsvoorstel vroeg de partij aan de Ditjen AHU of het alleen gaat om slachtoffers van kinderhandel of ook om gevallen van legale adoptie? Slachtoffers van kinderhandel beschikken immers vaak niet over voldoende documenten. Er zijn ongeveer 140 personen die door de stichting Ibu Indonesia worden begeleid. Daarnaast zijn er nog veel mensen in andere landen (vooral in Nederland) die hulp van de overheid nodig hebben.
- Gerindra gaf aan dat zij graag meer informatie ontvangen en dat er meer betrouwbare data nodig is (zoals het exacte aantal geadopteerden) om een oplossing te kunnen voorstellen. Uit presentatie van Stichting Ibu Indonesia komt naar voren dat er veel gevallen zijn van kinderhandel en ‘baby farming’ . Dit is een duidelijke schending van de mensenrechten; de partij vraag zich of facilitering en begeleiding voldoende is. De zaak betreft ernstige mensenrechtenschendingen; dit kan veel groter worden aangepakt. Er is geen politieke beweging nodig om administratieve rechten of zelfs het staatsburgerschap terug te krijgen.
- PAN benadrukt dat ieder mens recht heeft op juridische erkenning. Zij willen graag weten hoeveel Indonesiërs naar andere landen zijn gebracht voor adoptie; de partij geeft aan dat de overheid over eigen gegevens dient te beschikken.

We waren heel blij met deze positieve reacties en mochten nog kort reageren:
Om de cijfers nog nader toe te lichten hebben we verwezen naar het rapport van de Commissie-Joustra, waarin staat beschreven dat tussen 1973 en 1983 ongeveer 3.000 kinderen vanuit Indonesië naar Nederland zijn geadopteerd. Wij begleiden nu ongeveer 140 personen in hun zoektocht. De meeste mensen die door ons worden begeleid, voelen zich sterk verbonden met hun wortels maar zijn hun rechten kwijtgeraakt. Ze waren destijds nog baby; dit is de belangrijkste reden waarom de overheid hen zou moeten helpen. De beslissing om het staatsburgerschap terug te vragen ligt echter volledig bij de geadopteerde zelf, aangezien dit ingrijpende gevolgen met zich meebrengt.
Als stichting proberen we een brug te zijn tussen de geadopteerden en de staat.
De staat moet er voor hen zijn, met name bij het herstellen van hun rechten, zodat zij kunnen terugkeren naar hun wortels. De stichting hoopt dat de overheid beleid zal ontwikkelen of maatregelen zal treffen om mensen te helpen die destijds slachtoffer zijn geworden van het systeem van internationale adoptie, met name in gevallen van kinderhandel.
Vervolgplan
De vergadering werd positief afgesloten.
De voorzitter en leden van Commissie XIII en het directoraat-generaal AHU (Ditjen AHU) lieten weten dat zij de doelstelling en uitleg van Stichting Ibu Indonesia erg waarderen. Het ministerie (Ditjen AHU) liet weten dat we altijd contact kunnen opnemen voor verder overleg. Vervolgens reageerde Commissie XIII, bij monde van de voorzitter van de vergadering, in algemene zin op de aanbevelingen:
Met betrekking tot aanbeveling 1 (het verbeteren van toegang tot eigen adoptiedossiers): Er zal een brief worden gestuurd naar de betreffende commissie en het ministerie van Binnenlandse Zaken om Dukcapil (de burgerlijke stand) ertoe aan te zetten geadopteerden toegang te verlenen tot de gegevens die zij nodig hebben voor hun zoektocht.
Met betrekking tot aanbeveling 2 (contactpersoon en hulp als geadopteerden opnieuw slachtoffer dreigen te worden): Er zal vervolgactie worden ondernomen richting Posbankum/Pos Bantuan Hukum (loketten voor rechtsbijstand).
Met betrekking tot aanbeveling 3 (long-stay visa): De kwestie rond immigratie zal verder worden besproken tijdens de vergadering van de parlementaire commissie met de directeur-generaal van Immigratie.
Met betrekking tot aanbeveling 4 (oplossen oude ontvoeringszaken): Er werd voorgesteld dat, Stiching Ibu Indonesia een samenwerking zou kunnen aangaan met LPSK (het agentschap voor de bescherming van getuigen en slachtoffers) en Komnas Anak (de nationale commissie voor kinderbescherming), en mogelijk opnieuw een openbare hoorzitting zou kunnen volgen.
Met betrekking tot aanbeveling 5 (verstrekken geboorteakten): Er zal vervolgoverleg plaatsvinden met Commissie II en Dukcapil.
Hieronder vind je het officiele verslag met vertaling:
Klik op deze link om het officiele verslag van de vergadering te openen >>>
Volksvertegenwoordiging van de Republiek Indonesië
KORT VERSLAG KOMISI XIII DPR RI (ONDERWERP: REGELGEVINGSHERVORMING EN MENSELIJKE RECHTEN)
Betrokken instanties: Ministerie van Justitie; Ministerie van Mensenrechten; Ministerie van Immigratie en Gevangeniswezen; Ministerie van Staatsecretaris; Presidentieel Stafkantoor; Nationale Mensenrechtencommissie; Agentschap voor de Bescherming van Getuigen en Slachtoffers (LPSK); Nationaal Agentschap voor Terrorismebestrijding (BNPT); Agentschap voor de Bevordering van de Pancasila Ideologie (BPIP); Secretariaat‑Generaal van het MPR RI; Secretariaat‑Generaal van de DPD RI.
| Zittingsjaar | 2026 – 2027 |
| Zittingsperiode | 1 |
| Vergadering | Nr. 21 (eenentwintig) |
| Type vergadering | Hoorzitting en Algemene Hoorzitting |
| Met | 1. Directeur‑Generaal Algemene Juridische Administratie Ministerie van Justitie RI; 2. Voorzitter Stichting Ibu Indonesia |
| Aard van de vergadering | Openbaar |
| Dag, datum | Dinsdag, 29 september 2026 |
| Tijd | 12:30 WIB tot einde |
| Plaats | Vergaderzaal Commissie XIII DPR RI Gebouw Nusantara II, 3e verdieping |
| Agenda | Garanderen van constitutionele rechten en rechtszekerheid voor geadopteerde Indonesische kinderen die door buitenlanders zijn geadopteerd en grensoverschrijdende adopties |
| Voorzitter van de vergadering | Dr. Sugiat Santoso, S.E., M.S.P. / Vicevoorzitter Commissie XIII / Fractie Partij Gerindra |
| Sekretaris van de vergadering | Zulfiqor |
| Aanwezig | A. 21 van de 41 leden van Commissie XIII DPR RI; B. Directeur‑Generaal Algemene Juridische Administratie Ministerie van Justitie RI (Dr. Widodo, S.H., M.H.) en staf; C. Coördinator Stichting Ibu Indonesia (Supardiyatno) en staf. |
I. INLEIDING
De hoorzitting en algemene hoorzitting van Commissie XIII DPR RI werd geopend om 13:15 WIB door Dr. Sugiat Santoso, S.E., M.S.P., vicevoorzitter van Commissie XIII en voorzitter van de vergadering. Nadat het quorum, zoals bedoeld in Artikel 281 lid (1) van het Reglement van Orde van de DPR RI, was vastgesteld, werd de vergadering voor het publiek geopend. De vergadering vond plaats ter bespreking van de waarborging van constitutionele rechten en rechtszekerheid voor Indonesische kinderen die door buitenlanders zijn geadopteerd en grensoverschrijdende adopties, met de Directeur‑Generaal Algemene Juridische Administratie van het Ministerie van Justitie RI en de coördinator van Stichting Ibu Indonesia op dinsdag 29 september 2026.
II. CONCLUSIES VAN DE VERGADERING
- Commissie XIII DPR RI benadrukt dat de Directie‑Generaal Algemene Juridische Administratie (Ditjen AHU) de problemen rond het staatsburgerschap als gevolg van grensoverschrijdende adopties dient op te lossen door elk geval individueel te onderzoeken via administratieve, feitelijke en inhoudelijke verificatie, en dringt aan op regelgeving voor herstel van het staatsburgerschap in het Ontwerpwijzigingswetsvoorstel betreffende het Staatsburgerschap van de Republiek Indonesië.
- Commissie XIII DPR RI spoort Ditjen AHU van het Ministerie van Justitie aan om te coördineren met relevante ministeries/instanties, adoptie‑stichtingen, notarissen, en de Directie‑Generaal Burgerlijke Stand (Dukcapil) van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en andere betrokken instanties om toegang tot archieven en adoptiedocumenten en informatie over biologische families te faciliteren, de uitgifte van bevolkingsdocumenten op basis van verifieerbare controles te ondersteunen, en begeleiding te bieden bij DNA‑tests ter ondersteuning van identificatie en biologische verwantschap, met inachtneming van vertrouwelijkheid en bescherming van persoonsgegevens.
- Commissie XIII DPR RI beveelt het Ministerie van Justitie aan, via het Nationaal Bureau voor Juridische Ontwikkeling (BPHN), om juridische bijstand en begeleiding te faciliteren voor Indonesische burgers die naar het buitenland zijn geadopteerd, inclusief het beschikbaar stellen van contactpersonen of klachtenkanalen in het proces van het opsporen van biologische families, en om opvolging te geven aan toegang tot archieven van aangiften van kinderontvoering en informatie van aangifters in overeenstemming met de geldende wet‑ en regelgeving.
- Commissie XIII DPR RI verzoekt om een schriftelijk antwoord van Ditjen AHU van het Ministerie van Justitie RI op de vragen en opmerkingen van alle leden van Commissie XIII DPR RI uiterlijk binnen 7 (zeven) werkdagen.
III. SLOT
De vergadering werd gesloten om 14:35 WIB.
Jakarta, 29 september 2026
Directeur‑Generaal AHU
Ministerie van Justitie RI
Dr. Widodo, S.H., M.H.
Voorzitter Commissie XIII DPR RI
Vicevoorzitter
Dr. Sugiat Santoso, S.E., M.S.P.


